The Bodhi Tree’s Ground
බෝධි භූමිය
Kāliṅgabodhi Jātaka (No. 479) · කාලිංගබෝධි ජාතකය (අංක 479)
Long ago, a proud king named Kāliṅga rode at the head of a grand procession on his great white elephant. He wanted everyone to see how powerful he was.
බොහෝ කලකට පෙර කාලිංග නම් උඩඟු රජෙක් තම විශාල සුදු ඇතා පිට නැගී මහා පෙරහැරක් ඉදිරියෙන් ගමන් කළා. තමා කොතරම් බලවත්ද කියා හැමෝටම පෙනෙන්න ඕනෑ වුණා.
The procession came to a quiet hill. On top stood a great Bodhi tree, its heart-shaped leaves whispering in the breeze. It was the place where Buddhas sit beneath the Bodhi tree and awaken.
පෙරහැර නිස්කලංක කඳු ගැටයකට ආවා. මුදුනේ මහා බෝධි වෘක්ෂයක් තිබුණා. එහි හදවත් හැඩැති කොළ මඳ සුළඟේ සර සර ගෑවා. ඒ බුදුවරුන් බෝධිය යට වැඩ හිඳ බුද්ධත්වයට පත් වන ස්ථානයයි.
“Go straight over that hill!” ordered the king. But the great elephant stopped. It knelt down and would not take another step.
“ඒ කඳු ගැටය උඩින් කෙළින්ම යන්න!” රජු අණ කළා. ඒත් මහා ඇතා නැවතුණා. ඌ දණ ගසා තවත් පියවරක්වත් තැබුවේ නැහැ.
The king was puzzled and cross. “Move!” he shouted. But the elephant stayed kneeling, its head bowed towards the tree.
රජු ව්‍යාකූල වී කේන්ති ගියා. “යන්න!” ඔහු කෑ ගැසුවා. ඒත් ඇතා හිස බෝධිය දෙසට නමාගෙන දණ ගසාගෙන සිටියා.
The king’s wise chaplain, Bhāradvāja, spoke gently. “Your Majesty, this is holy ground. The elephant can feel it. Even the greatest king should walk here humbly, not ride over it in pride.”
රජුගේ නුවණැති පුරෝහිත භාරද්වාජ මෘදුව කතා කළා. “දේවයන් වහන්ස, මේ පූජනීය භූමියක්. ඇතාට ඒක දැනෙනවා. ශ්‍රේෂ්ඨතම රජු වුණත් මෙතැන නිහතමානීව ඇවිදිය යුතුයි, උඩඟුකමින් උඩින් යන්න නොවෙයි.”
The king was quiet for a long time. Then he climbed down from the elephant and took off his crown. He gazed up at the Bodhi tree, and his pride melted away.
රජු බොහෝ වේලාවක් නිහඬව සිටියා. ඉන්පසු ඔහු ඇතාගෙන් බැස තම ඔටුන්න ගැලෙව්වා. ඔහු බෝධිය දෙස ඉහළ බැලුවා. ඔහුගේ උඩඟුකම දියවී ගියා.
He ordered flowers, lamps and scented water to be brought, and he honoured the Bodhi tree with great respect.
ඔහු මල්, පහන් සහ සුවඳ පැන් ගෙන එන්න අණ කළා. ඔහු මහත් ගෞරවයෙන් බෝධියට පූජා කළා.
From then on, the king walked humbly, and the people came to the Bodhi tree with flowers, walking around it in peace and respect.
එතැන් පටන් රජු නිහතමානීව ඇවිද්දා. ජනතාව මල් රැගෙන බෝධිය ළඟට ඇවිත් සාමයෙන්, ගෞරවයෙන් එය වටා ගමන් කළා.
Who was who?
This Jātaka is connected with the planting of a Bodhi tree at Jetavana monastery in the Buddha’s time. In Sri Lanka, the sacred Bodhi tree at Anuradhapura, grown from a branch of the original tree, is honoured in just this way.
The lesson
Some places are special to many people. We show respect by being gentle, humble and quiet when we visit them.
Let's talk
- Why did the elephant kneel down?
- What did the king learn?
- How do you show respect when you visit a temple or a Bodhi tree?
කවුද කවුරුන් වූයේ?
මේ ජාතකය බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කාලයේ ජේතවනාරාමයේ බෝධියක් රෝපණය කිරීම හා සම්බන්ධයි. ශ්‍රී ලංකාවේ, මුල් බෝධියේ අත්තකින් වැඩුණු අනුරාධපුර ශ්‍රී මහා බෝධියට මේ ආකාරයෙන්ම ගෞරව කෙරෙනවා.
පාඩම
සමහර ස්ථාන බොහෝ දෙනෙකුට විශේෂයි. ඒවාට යන විට මෘදු, නිහතමානී, නිහඬ වීමෙන් අපි ගෞරවය පෙන්වනවා.
අපි කතා කරමු
- ඇතා දණ ගැසුවේ ඇයි?
- රජු ඉගෙන ගත්තේ මොකක්ද?
- පන්සලකට හෝ බෝධියකට යන විට ඔබ ගෞරවය පෙන්වන්නේ කොහොමද?
Retold for children by Fablewings from the Kāliṅgabodhi Jātaka (Jātaka No. 479; English translation ed. E. B. Cowell, vol. IV, 1901, public domain) and the Sinhala Pansiya Panas Jātaka tradition. Illustrations made with AI assistance for Fablewings.