The Calm Horses and the Noisy Donkeys
සන්සුන් අශ්වයෝ සහ ඝෝෂාකාරී බූරුවෝ
Vālodaka Jātaka (No. 183) · වාලෝදක ජාතකය (අංක 183)
Long ago, a king kept five hundred fine horses in his stables. Next door lived five hundred donkeys who carried loads for the palace.
බොහෝ කලකට පෙර, රජෙක් තම අශ්ව ගාලේ අගනා අශ්වයන් පන්සියයක් තියාගෙන හිටියා. ඒ ළඟම මාළිගාවට බර උසුලන බූරුවන් පන්සියයක් ජීවත් වුණා.
After a big feast, the horses were given the best of the sweet grape drink. The donkeys were given the leftover juice, strained through cloth and mixed with water.
විශාල මංගල්‍යයකින් පස්සේ, අශ්වයන්ට හොඳම පැණිරස මිදි පානය දුන්නා. බූරුවන්ට දුන්නේ රෙද්දකින් පෙරලා වතුර මිශ්‍ර කළ ඉතිරි යුෂ.
The horses drank their fine drink and stood quietly in their stalls, calm and gentle as always.
අශ්වයෝ තම අගනා පානය බීලා, හැමදාම වගේ සන්සුන්ව, මෘදුව තම කුටිවල නිශ්ශබ්දව හිටගෙන හිටියා.
But the donkeys drank just a little of their thin juice and went wild! They brayed “Hee-haw! Hee-haw!”, kicked their heels and ran about the yard.
ඒත් බූරුවෝ තම දියාරු යුෂ ටිකක් බීලා පිස්සු වැටුණා! ඔවුන් “හී-හෝ! හී-හෝ!” කියලා කෑගහලා, පයින් ගහලා, මිදුල වටේ දුවන්න ගත්තා.
The king heard the noise from his window. “What is all that racket?” he asked his wise minister.
රජු ජනේලයෙන් ඒ ඝෝෂාව ඇහුවා. “මොකක්ද ඔය කලබලය?” ඔහු තම නුවණැති ඇමතියාගෙන් ඇහුවා.
The minister went to look and came back smiling. “Your Majesty, the donkeys had only a little thin juice, yet they cannot keep still.”
ඇමතියා ගිහින් බලලා සිනාසෙමින් ආපසු ආවා. “දේවයන් වහන්ස, බූරුවන්ට ලැබුණේ දියාරු යුෂ ටිකයි, ඒත් ඔවුන්ට නිශ්චලව ඉන්න බැහැ.”
“The horses had the finest drink of all, yet they stay calm,” he explained. “Those who have learned to control themselves stay steady, whatever they are given.”
“අශ්වයන්ට හොඳම පානය ලැබුණා, ඒත් ඔවුන් සන්සුන්ව ඉන්නවා,” ඔහු පැහැදිලි කළා. “තමන්ව පාලනය කරගන්න ඉගෙනගත් අය, මොනවා ලැබුණත් ස්ථිරව ඉන්නවා.”
The king nodded and smiled. From then on he tried to be calm and steady like the horses, and the donkeys, worn out at last, fell fast asleep in the straw.
රජු හිස සලලා සිනාසුණා. එදා සිට ඔහු අශ්වයන් වගේ සන්සුන්ව, ස්ථිරව ඉන්න උත්සාහ කළා. අන්තිමේදී මහන්සි වුණු බූරුවෝ පිදුරු මත තද නින්දට ගියා.
Who was who?
In the story, the wise minister was the Bodhisatta, the Buddha in one of his past lives. In the original story the drink is the dregs of strong drink; here it is simply sweet grape juice.
The lesson
A calm, steady mind does not get carried away. Self-control is a sign of true greatness.
Let's talk
- How did the horses behave after their drink?
- Why did the donkeys get so wild?
- What helps you stay calm when you are excited?
කවුද කවුරුන් වූයේ?
කතාවේ නුවණැති ඇමතියා බෝසතාණන් වහන්සේ, එනම් පෙර ආත්මයක බුදුරජාණන් වහන්සේයි. මුල් කතාවේ පානය මත්පැනේ රොන්මඩයි. මෙහි එය සරල පැණිරස මිදි යුෂයි.
පාඩම
සන්සුන්, ස්ථිර සිතක් පහසුවෙන් ඉබාගාතේ යන්නේ නැහැ. ආත්ම සංයමය සැබෑ ශ්‍රේෂ්ඨත්වයේ ලකුණක්.
අපි කතා කරමු
- පානය බීමෙන් පස්සේ අශ්වයෝ හැසිරුණේ කොහොමද?
- බූරුවෝ ඒ තරම් පිස්සු වැටුණේ ඇයි?
- ඔබ උද්යෝගිමත් වෙලා ඉන්නකොට සන්සුන් වෙන්න උදව් වෙන්නේ මොනවාද?
Retold for children by Fablewings from the Vālodaka Jātaka (Jātaka No. 183; English translation ed. E. B. Cowell, vol. II, 1895, public domain) and the Sinhala Pansiya Panas Jātaka tradition. Illustrations made with AI assistance for Fablewings.